Rozwiązania transportu wewnętrznego – charakterystyka dostępnych systemów

W procesach produkcyjnych i magazynowych przemieszczanie materiałów jest związane z prawie każdą kolejną czynnością. Surowiec może być pobierany z magazynu, przekazywany na stanowisko robocze, kierowany do sprawdzeniu, a następnie trafiać do miejsca pakowania albo składowania. Przy takim układzie dosłownie pozornie mała zmiana przebiegu trasy wpływa na kilka innych etapów.

Systemy transportowe powinny być zatem dopasowane do faktycznego sposobu pracy, a nie jedynie do rodzaju urządzeń znajdujących się w hali. Podczas planowania trzeba zwrócić uwagę na częstotliwość przepływu, wielkość przemieszczanych partii a także czas, przez jaki materiał może oczekiwać na następną operację. W praktyce przydatne okazuje się obserwowanie procesu w różnorakich porach dnia. Ruch materiałów może wyglądać zupełnie inaczej przy pełnym obciążeniu stanowisk niż w trakcie spokojniejszej pracy. Dopiero wtedy widać, gdzie pojawiają się kolejki, zbędne nawroty lub miejsca, w których pracownicy muszą ręcznie przerabiać kierunek transportu.

Ważną kwestią jest także implementację sposobu przemieszczania do właściwości ładunku. Przenośniki taśmowe i rolkowe nie działają w dokładnie taki sam sposób, dlatego ich wykorzystanie uzależniony jest od konstrukcji produktu, jego podstawy i sposobu odkładania. Na rolkach łatwiej przemieszczać jednostki o sztywnej i odpowiednio ukształtowanej powierzchni, podczas gdy taśma gwarantuje ciągłe podparcie na całym odcinku. W obu przypadkach trzeba natomiast uwzględnić więcej niż samą masę materiału. Znaczenie mają również wymiary, środek ciężkości, podatność na przesuwanie oraz sposób przejmowania ładunku przez kolejny stopień. Przy dłuższych trasach dochodzą zmiany kierunku, różnice wysokości i miejsca, w których materiał jest zatrzymywany. To właśnie te punkty często wymagają najdokładniejszego zaplanowania. Przenośniki mogą pracować właściwie na najprostszym odcinku, a mimo tego cały układ może posiadać trudności z płynnym przekazaniem produktu wśród poszczególnymi częściami instalacji.

Na organizację wpływa także sposób, w jaki transport wewnętrzny współdzieli przestrzeń z innymi procesami. W jednej hali mogą znajdować się stanowiska pracy, ciągi piesze, miejsca odkładania materiałów, urządzenia produkcyjne a także drogi przeznaczone dla aut. Właściwie każdy dodatkowy element ogranicza możliwości prowadzenia trasy. Czasami ustawienie urządzenia w na pozór najkrótszym miejscu sprawia utrudnienia przy dostępie do maszyny lub ogranicza sposobność późniejszego serwisowania. Dlatego w trakcie projektowania należy pozostawić odpowiednią przestrzeń wokół konstrukcji i uwzględnić sposób wykonywania czynności technicznych. Przy kilku połączonych odcinkach ważne jest też określenie, co dzieje się po zatrzymaniu jednego z nich. O ile materiał z poprzedniego stanowiska nadal napływa, może dojść do jego nagromadzenia. Jeśli jednak kolejne urządzenie oczekuje na dostawę, powstaje przerwa w pracy. Takie zależności są w szczególności widoczne w rozbudowanych układach, gdzie pojedynczy detal wpływa na działanie kilku następnych etapów.

Wybierając rozwiązania transportu wewnętrznego, należy brać pod uwagę także warunki, które mogą przemienić się po rozpoczęciu użytkowania instalacji. Wprowadzenie nowego produktu, zmiana wymiarów opakowań lub powiększenie liczby obsługiwanych jednostek może wpłynąć na sposób działania istniejącej trasy. Nie zawsze niezbędna jest całkowita przebudowa, ale na prawdę często pojawia się potrzeba zmiany punktu odbioru, wydłużenia odcinka albo dodania kolejnego detalu. Istotna pozostaje także codzienna obsługa. Kurz, zabrudzenia materiałem, wilgoć lub inne czynniki występujące w hali mogą wpływać na stan części roboczych i częstotliwość wykonywania czynności kontrolnych. Dostęp do napędów, rolek, taśmy i elementów mocujących powinien być przewidziany już w trakcie rozmieszczania urządzeń. W innym razie prosta czynność techniczna może wymagać zatrzymania większej części instalacji lub czasowego wyłączenia sąsiedniego stanowiska. Takie konsekwencje pokazują, że organizacja przepływu materiałów obejmuje nie tylko i wyłącznie sam ruch ładunku, ale również warunki, w których cały układ będzie w późniejszym czasie funkcjonował.

Źródło: przenośnik taśmowy typ z.